آسیب شناسی و تدوین استراتژی توسعه شهرهای ساحلی در استان بوشهر

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

سید طاها موسوی ¹

آزیتا رجبی ²

ناصر اقبالی ³

¹ دانشجوی دکتری،گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

² دانشیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران

³ استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

https://doi.org/10.22067/jgrd.2025.91790.1525

چکیده

استراتژی توسعه شهر (CDS)، چارچوبی برای ایجاد شهری پیشرفته، پایدار و زیست‌پذیر فراهم می‌کند. در ایران، طرح‌های توسعه شهری، به دلیل ضعف در شناسایی آسیب‌ها و ارائه راهکارهای عملی، نتوانسته‌اند به‌طور کامل اهداف خود را محقق سازند. پژوهش حاضر به دنبال تدوین استراتژی‌های توسعه شهری برای شهرهای ساحلی استان بوشهر با شناسایی و تحلیل عوامل مؤثر بر آن و ارائه راهکارهای اجرایی است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر نوع و ماهیت، توصیفی-تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات و داده‌ها از نوع کتابخانه‌ای و میدانی است. تحلیل داده‌ها با استفاده از سه تکنیک SWOT، QSPM و معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزار PLS Smart بوده‌است. بدین‌منظور ابتدا نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدات توسعه شهرهای ساحلی استان بوشهر (بوشهر، اهرم، برازجان، خورموج، بندر دیر، بندر کنگان، بندر گناوه، کاکی، جم، آب پخش، چغادک، وحدتیه، بنک، نخل تقی) با استفاده از مصاحبه با متخصصان و کارشناسان فرمانداری‌ها شناسایی شدند، سپس با استفاده از روش SWOT نقاط، قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدها بر اساس نظر کارشناسان وزن‌دهی و رتبه‌بندی شدند و از حاصلضرب آنها امتیاز وزنی هر عامل بدست آمد. بالا بودن مجموع امتیاز ضعف‌ها (794/2) و تهدیدها (582/3)، نشان دهنده چالش‌ها و مشکلات اساسی توسعه شهرهای ساحلی استان بوشهر است اما در عین حال نقاط قوت و فرصت‌هایی نیز برای غلبه بر ضعف‌ها و تهدیدات و تبدیل آنها به قوت و فرصت وجود دارد. همچنین امتیاز وزنی فرصت‌ها 559/3 و امتیاز وزنی قوت‌ها 213/2 می‌باشد. نتایج بدست آمده از ماتریس ارزیابی عوامل داخلی(007/5) و ماتریس ارزیابی عوامل خارجی(141/7) حاکی از آن است که تحلیل راهبردهای توسعه شهرهای ساحلی استان بوشهر، از نوع راهبرد رقابتی-تهاجمی است. اما باید از سایر راهبردها نیز بهره برد. در مجموع میتوان گفت نقاط ضعف و تهدیدات توسعه شهرهای ساحلی استان بوشهر بیشتر حول مسائل زیست‌محیطی و اشتغال پایدار می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

استراتژی توسعه شهری

آسیب شناسی

شهرهای ساحلی

استان بوشهر

موضوعات

• برنامه ریزی در بخش های شهری و روستایی

---