بازسازی ژئومورفیک معادن رویکردی نو در ایران

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : کاربردی-موردی

نویسندگان

مهوش نداف سنگانی ¹

سیدرضا حسین زاده ²

مهناز جهادی ³

خوزه فرنسیسکو مارتین داک ⁴

¹ دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

² دانشیار ژئومورفولوژی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

³ استادیار ژئومورفولوژی، دانشگاه پیام نور، ایران

⁴ دانشیار ژئومورفولوژی، دانشگاه کمپلوتنسه، اسپانیا.

https://doi.org/10.22067/jgrd.2023.80354.1226

چکیده

در سال‌های اخیر میزان بهم ریختگی‌ ناشی از فعالیت‎های معدنکاری ‎در پاسخ به تقاضاهای روز افزون اقتصادی بیشتر شده است. کشور ایران از نظر تنوع معدنی استثنایی و در میان 15 کشور غنی از مواد معدنی جهان قرار دارد. اما مهمترین معضل این که زمین‎های معدنکاری شده پس از استخراج علی رغم پیش بینی مواد قانونی و مجاری تامین هزینه ی اقدامات بازسازی مورد غفلت و بدون بازسازی به حال خود رها شده است. با اینکه در ایران در قوانین مربوطه مانند قوانین معدن، به امربازسازی معادن و تامین مالی آن اشاره شده است. شناسایی و تحلیل این عوارض و فرایندهای مرتبط، بیانگر یک چالش برای درک تحول چشم اندازهای زمین است. رویکردهای ژئومورفیک و درک آنها به طور فزاینده ای در طراحی‎های بازسازی زمین های معدنی مورد استفاده قرار می گیرند. بازسازی ژئومورفیک یک روش جایگزین روش‎های قدیمی برای بازسازی چشم اندازهای ناشی از معدنکاری مطرح می‎شود. اغلب مترادف با بازسازی ژئومورفیک رودخانه‎ای است که اکثراً با استفاده از روش GeoFluv دنبال می‎شود و با موفقیت توسط بزرگترین شرکت معدنکاری جهان در سال 2002 در نیومکزیکو مورد استفاده قرار گرفت و در سال2005 نیز در آمریکا در قالب یک نرم افزار رایانه‌ای جهت طراحی و بازسازی مناطق تحت تأثیر معدنکاری بر اساس اصول علمی رشته ژئومورفولوژی بکار گرفته شد. امکان طراحی لندفرم هایی را فراهم می‌‌آورد که به طور طبیعی تحت شرایط آب و هوایی و فیزیوگرافی سایت شکل می‌گیرند. عدم وجود تجربه کافی در کشور در زمینه بازسازی در این مقاله سعی شده این روش بازسازی ژئومورفیک بعنوان یک روش جدیدتر در بازسازی چشم اندازهای مربوط به معادن مورد بهره برداری معرفی و مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

بازسازی ژئومورفیک

GeoFluv

معدنکاری

ژئومورفولوژی

موضوعات

• جغرافیای طبیعی و بر نامه ریزی محیطی

---