گردشگری به عنوان یک سیستم (نمونه: مشهد)

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

فردوسی مشهد

چکیده

نگرش سیستمی، رویکرد نسبتاً جامعی برای درک، تجزیه و تحلیل، برنامه ریزی و پویایی گردشگری است؛ در این رویکرد به‌خوبی می‌توان بخش‌ها و عوامل تأثیر‌گذار بر گردشگری را هم چون گردشگران، جامعه‌ی میزبان، سازمان‌ها و شرکت‌های ذی ربط، محیط و ... را به صورت به هم پیوسته مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار داد و آنها را سازماندهی کرد. به عبارت دیگر، نگرش سیستمی واقعیت، بنیان و اساس گردشگری را در کلیتی منسجم به تصویر می‌کشد و پیوند بین اجزاء وعناصر بخش عرضه‌ی گردشگری، اعم از جاذبه‌ها، حمل ونقل، واحد‌های اقامتی، خدمات، سازمان‌ها و ... با تقاضا (گردشگران) در سطوح مختلف محلی، منطقه‌ای، ملی و بین المللی نمایان می‌سازد تا برنامه ریزان برای پویایی آن در عرصه‌ی رقابت جهانی تلاش نمایند. هدف اصلی این پژوهش، آن است تا دریچه ای نو، برای پژوهشگران و مدیران و دست اندرکاران گردشگری کشور ایجاد کند و ضمن پرهیز از بخشی نگری گردشگری ، بتواند با ایجاد مدیریت یکپارچه در راستای پویایی گردشگری شهر و منطقه، انطباقی بین عرضه و تقاضا ایجاد نماید. همچنین پژوهش حاضر از مبانی نظری بر پایه‌ی نظریه‌ی سیستمی است و روش تحقیق به کار گرفته شده توصیفی- تحلیلی از کل به جزء است؛ همچنین روش جمع آوری اطلاعات برمبنای کتابخانه ای- اسنادی و نیز میدانی است. در این مقاله، ابتدا ضمن بیان مسأله و دیدگاههای ارائه شده توسط سازمان جهانی گردشگری و سایر نظریه پردازان مشهور جهان راجع به نظام گردشگری به بررسی و تحلیل گردشگری کلان شهر مشهد پرداخته شده و در نهایت راه حلی جهت پویایی آن ارائه شده است. نتایج مطالعات میدانی به‌دست آمده، بیانگر این واقعیت است که ساختار و نظام مدیریت گردشگری مشهد در بخش عرضه با چندپارچگی و عدم ارتباط سازمند بین سازمان‌ها، اداره‌ها، شرکت‌ها، اتحادیه‌ها و... مرتبط با گردشگری روبرو است؛ به‌گونه‌ای که تعدد و چند پارچگی با کمترین تعامل در مدیریت جاذبه‌های گردشگری، واحدهای اقامتی، پذیرایی، دفاتر خدمات مسافرتی، حمل و نقل و... مشهود است. بنابراین شایسته است برای برقراری ارتباط سازمند بین اجزاء و عناصرنظام گردشگری شهر و منطقه، نهادی فرادست، متشکل از کنشگران فوق تشکیل شود تا برای برقراری نظامی یکپارچه جهت پویایی و توسعه‌ی آن تلاش و برنامه ریزی کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Tourism as a system: Mashhad as a model

چکیده [English]

A systemic approach to tourism may be regarded as a comprehensive measure to appreciate, analyze, plan and mobilize tourism as an industry. Through such an approach, one may investigate and bring into alignment factors influencing tourism (such as tourists, the host society, institutes associated with tourism, and the environment) as an interrelated system of elements. To put it another way, a systemic approach to tourism looks at the facts and foundations associated with tourism as a coherent totality, including transportation, accommodation, attractions etc as an element in supplier side and in the other side we have demand, in which the planning agents try to compete with other rivals at an international level in the world. The purpose of the present study is to pave the way for those in charge of tourism in this country to view the industry as an organic system requiring an integrative management trying to keep a balance between supply and demand. The study has adopted a descriptive-analytical deductive approach, based on systems thinking methodology using a field study method and also literature review – documentation to collect the data. In this paper firstly the problem is uncovered and the data is gathered from WTO and also other theorists in this field . Moreover The paper deals with the macro -tourism in Mashhad and finally suggests a solution to mobilize tourism in the city. The field study results indicate that the city’s management of tourism is afflicted by an incoherent decision-making agency, with the associated institutes having little connection or alignment with each other. The situation requires an overarching institute to organize the activities of all those involved in managing tourism in the city.

کلیدواژه‌ها [English]

  • tourism system
  • elements involved in tourism
  • supply and demand
  • integrative tourism management
  • an overarching tourism institute