دانشگاه فردوسی مشهد جغرافیاوتوسعه ناحیه ای 2008-1391 مقالات آماده انتشار 2022 01 11 Investigation of border factors affecting the relations between countries بررسی عوامل مرزی موثر بر مناسبات کشورهای خاورمیانه 41610 10.22067/jgrd.2022.71903.1060 FA محسن جان پرور فردوسی مشهد 0000-0002-3126-5840 محسن علی جهید ال موسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی گروه جغرافیا اکبر حیدری دانشگاه فردوسی مشهد Journal Article 2021 08 08 As a result of the changes that have taken place in the last few decades, the place and level of the role of geographical issues such as borders in the relations between countries has increased. The present study with a descriptive-analytical approach has investigated the extent of the impact of different border dimensions on relations between countries. According to the findings of the present research libraries, the effective border dimensions in relations between Middle Eastern countries include 10 territorial, demographic, economic, political, geopolitical, security and defense dimensions, historical, legal and structural, border issues and actors, and technology. In the form of 59 questions in the form of a questionnaire in order to prioritize the extent of their effects on relations between countries and was provided to the statistical population of the study, which included 19 elites familiar with border issues and studies, to analyze Field Findings The partial least squares structural equation modeling software (SPLS) is used. The results of the research in terms of fitting the structural model of the research showed that the four dimensions of defense and security, historical, demographic and political have the greatest impact on the relations of Middle East countries. Border region, border line length, geopolitical weight of border countries, level of development of the border region compared to the center have the greatest impact on relations between countries. نتیجه تحولات صورت گرفته در چند دهه گذشته سبب افزایش جایگاه و سطح نقش آفرینی بیشتر مسائل جغرافیای همچون مرز در مناسبات بین کشورهای خاورمیانه شده است. تحقیق حاضر با رویکرد توصیفی – تحلیلی به بررسی میزان تاثیر ابعاد مختلف مرزی در مناسبات بین کشورهای خاورمیانه پرداخته است. مطابق با یافته‌های کتابخانه‌ای تحقیق حاضر، ابعاد مرزی موثر در مناسبات بین کشورهای خاورمیانه شامل 10 بعد سرزمینی، جمعیتی، اقتصادی، سیاسی، ژئوپلیتیکی، امنیتی و دفاعی، تاریخی، حقوقی و ساختاری، مسائل وبازیگران مرزی و فناوری می‌شود که در قالب 59 سوال به صورت پرسشنامه به منظور اولویت‌بندی مقدار تاثیرات آن‌ها در مناسبات بین کشورهای خاورمیانه تدوین شد و در اختیار جامعه آماری تحقیق که شامل 19 نفر نخبگان آشنا به مسائل و مطالعات مرزی بودند قرار گرفت، به منظور تجزیه و تحلیل یافته‌های میدانی از نرم‌‌افزار مدل‌سازی معادلات ساختاری حداقل مربعات جزئی (SPLS) استفاده شده است. نتایج تحقیق در بعد برازش مدل ساختاری تحقیق نشان داد که چهار بعد دفاعی و امنیتی، تاریخی، جمعیتی و سیاسی دارای بیشترین تاثیر در مناسبات کشورهای خاورمیانه هستند، همچنین نتایج برازش مدل اندازه‌گیری تحقیق نشان داد که متغیرهای تامین امنیت مرز، ساختار اجتماعی ساکنین منطقه مرزی، طول خط مرز، وزن ژئوپلیتیک کشورهای هم مرز، سطح توسعه منطقه مرزی نسبت به مرکز دارای بیشترین تاثیر بر مناسبات کشورهای خاورمیانه هستند. https://jgrd.um.ac.ir/article_41610_a106cea5c02ed8a70b421831cc4e7192.pdf